DOM KULTURY ŻYJE NA NOWO

Budynek Domu Kultury ma ponad 140 letnią tradycję. W latach 1870 – 1939 był synagogą, i służył wyłącznie społeczności żydowskiej. Burzliwy okres II wojny światowej; mimo ogromnych zniszczeń w centrum Żarek, budynek przetrwał. Po wojnie przestał być synagogą, został odremontowany i rozbudowany na potrzeby Domu Kultury. Następne lata powoli popadał w ruinę, jednak, dzięki funduszom unijnym dostał szansę na „drugie życie”:- Staraniem władz gminy i miłośników Żarek, w latach 2009 – 2011 budynek został odremontowany. Myślę, że ten budynek oraz tablica pamiątkowa, którą za chwilę odsłonimy, będzie symbolem współistnienia i hołdem, oddanym Żydom żareckim – mówił na uroczystości Klemens Podlejski, burmistrz Żarek. Następnie pamiątkową tablicę, poświęconą pamięci Żydów żareckich odsłonili: Rabin Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach Joshua Ellis, Przewodniczący Gminy Wyznaniowej Żydowskiej w Katowicach Włodzimierz Kac, Wicemarszałek Województwa Śląskiego Mariusz Kleszczewski oraz Klemens Podlejski. Gościem specjalnym uroczystości był Eli Zborowski, żarczanin, obecnie mieszkaniec Stanów Zjednoczonych, prezes Międzynarodowego Towarzystwa Yad Vashem i wiceprezes Światowej Federacji Żydów Polskich, uratowany przed zagładą przez rodzinę Płaczków z Żarek. - Drodzy rodacy, mieszkańcy Żarek i okolic. Dziękuję wam serdecznie, za to, co zrobiliście, że upamiętniliście ten dom kultury, w mieście, gdzie Żydzi mieszkali, tworzyli, pracowali. Ja sam jestem dzieckiem, urodzonym tutaj z dziada pradziada. Byłem szczęśliwym dzieckiem, tu się początkowo uczyłem. Dobrze, że honorujecie takie miejsca, gdzie ludzie mieszkali przez wieki wieków, a my dożyliśmy do czasów, że możemy zobaczyć ten odnowiony budynek – mówił wyraźnie wzruszony – Eli Zborowski. Naczelny Rabin Polski  Michael Schudrich dziękował z kolei za pamięć o tym, iż kiedyś dom kultury był synagogą: – To jest symbol pamięci. Cieszę się, że ta inwestycja dobiegła końca. Mam nadzieję, że będzie tu miejsce, gdzie będzie się można pomodlić. Dziękuję za szlak żydowski, który tutaj jest i opiekę nad cmentarzem. Dzisiaj byliśmy z Elim na cmentarzu, to jest piękny dowód pamięci – stwierdził M. Schudrich.

REMONT DOMU KULTURY ZA 5 MLN

Autorem projektu modernizacji był architekt Tomasz Ulman. Ściana szczytowa od strony zachodniej została odremontowana tak, jak w 1939 roku. Jednocześnie, wymieniony został dach, zainstalowana nowa stolarka okienna, instalacje. Pojawiły się nowe sale tematyczne. Jedynym dyskusyjnym elementem projektu jest jaskrawy, wszechobecny w środku i na zewnątrz żółty kolor. Niebagatelne wrażenie z pewnością robi nocne oświetlenie elewacji. Wokół obiektu powstały miejsca parkingowe, zieleńce, wkrótce ma powstać plac zabaw dla dzieci. Koszt modernizacji wyniósł 5 mln zł, z czego 85% to dofinansowanie z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego 2007 – 2013. - Bez tych pieniędzy, gmina nie byłaby w stanie przeprowadzić tych prac i wiele innych inwestycji, także drobniejszych. Dzięki nim, gmina jest atrakcyjna. Dziękuję Marszałkowi Kleszczewskiemu, za pomoc przy realizacji projektu i środki. Myślę, że ten piękny budynek będzie służył nam i kolejnym pokoleniom i będziemy z niego korzystać również w imię wspólnej pamięci – stwierdził Klemens Podlejski. Mariusz Kleszczewski wspominał swoją przygodę taneczną w żareckim DK: – Eli Zborowski mówił, że spędził w Żarkach szczęśliwe dzieciństwo. Podobnie ja. Pamiętam, jak tańczyłem na deskach w zespole folklorystycznym w tym Domu Kultury. Ten budynek to wzorowy przykład działania środków unijnych. Mamy tutaj połączenie programu subregionalnego z programem konkursowym. Okazało się, że połączenie tych środków działa idealnie. Cieszę się, że rewitalizacja Domu Kultury  zachowała i tradycję i historię tego miejsca. Życzę, żeby te mury tętniły życiem i były świadkami ważnych wydarzeń kulturalnych, bo każda złotówka wydana na kulturę zwraca się po wielokroć – stwierdził wicemarszałek Mariusz Kleszczewski. Podziękowania złożyła dyrektor placówki:- Dziękuję wszystkim, którzy byli zaangażowani w ten projekt, zwłaszcza burmistrzowi Podlejskiemu – dziękowała dyrektor MGOK, Magdalena Brzegowska. Gośćmi uroczystości byli posłowie na Sejm, Marek Balt, i Artur Brymora oraz senator RP Jarosław Lasecki:- Nasza historia powinna być reprezentowana w kulturze regionu i społeczności lokalnych. Ta historia jest wielokrotnie bolesna, ale wierzę, że w tym ośrodku kultury będzie kontynuowana – mówił Marek Balt. Poseł Artur Brymora, wychowywał się w Żarkach: - Nasze życie jako młodych ludzi odbywało się między trzema punktami: dom kultury, klasztor i basen. Pamiętam ten dom kultury, jego formę i wygląd. Zawsze z dużym zainteresowaniem podglądaliśmy, co tutaj się dzieje. Efekt dzisiejszego dnia jest wynikiem pracy i współpracy różnych szczebli samorządu, ale samorząd gminny i wyższego rzędu stanął na wysokości zadania. Mamy tutaj najlepszy przykład, jak należy pielęgnować i szanować wzajemny szacunek międzykulturowy. Inni mogą się tego od państwa uczyć – stwierdził Artur Bramora. Odnowa DK odbywała się w dwóch etapach: 1 etap realizowała firma TedPol z Zawiercia, 2 etap zaś Pol-Rem z Myszkowa.

Swoje miejsce urodzenia wspominał starosta myszkowski: - Ja się też tu urodziłem, tu była słynna porodówka, gdzie przyszedłem na świat. Pamiętam ten dom kultury, nawet tutaj było wesele jednego z moich kuzynów. Od tego czasu Żarki zdecydowanie się zmieniły. Kiedyś miasteczko o ścisłej zabudowie, w tej chwili jest miastem europejskim. Gratuluję odwagi, że korzystamy z tego, że jesteśmy Europejczykami. Idealnie połączono to, co się tutaj dzieje z tym, co kiedyś się działo – mówił Wojciech Picheta. Na mównicy zobaczyliśmy także świeżo upieczonego przewodniczącego Rady Miejskiej w Żarkach, Andrzeja Jakóbczaka: - Zawsze pytaliśmy, kiedy to miejsce odżyje. W przeciągu 5 lat, Dom Kultury został odremontowany. Dziś serce naszych Żarek dostało nowe życie - mówił Jakóbczak. Chwilę po tych słowach, samorządowcy przecięli uroczyście biało-czerwoną wstęgę, oficjalnie otwierając inwestycję, byli to: przewodnicząca Rady Miejskiej w latach 2006-2012 Stanisława Nowak, Andrzej Jakóbczak, Magdalena Brzegowska, Tomasz Ulman, Mariusz Kleszczewski i Klemens Podlejski. Świetnym akcentem i strzałem w dziesiątkę organizatorów było zaproszenie, grającego tzw. muzykę klezmerską, kieleckiego zespołu Hopkele pod przewodnictwem Urszuli Anny Zdanowicz, na co dzień aktorki teatralnej, która rozdawała publiczności tuż przed koncertem…precle.

Marcin Bareła

Sprostowanie:

W relacji z uroczystości otwarcia Domu Kultury w Żarkach (GM z 30.03.12) w artykule „Dom kultury żyje na nowo” wkradł się błąd w pisowni nazwiska Posła RP z Ruchu Palikota pana Artura Bramory. Za pomyłkę przepraszamy.

Redakcja