ANTYSMOGOWA INSTALACJA

Zanieczyszczenia powietrza są bardzo często niewidoczne i tym samym bagatelizowane

Na antysmogowej instalacji, którą przez pierwsze dwa tygodnie grudnia będzie można oglądać w Żarkach-Letnisku, zamontowano dwumetrowy model ludzkich płuc pokryty białą półprzepuszczalną tkaniną. Wentylatory umieszczone z tyłu płuc przepuszczają przez nie powietrze, co sprawia, że płuca „oddychają”. Po pewnym czasie na białej materii zaczynają osadzać się zanieczyszczenia powietrza. W podobny sposób zanieczyszczenia trafiają do naszych płuc. Im gorszej jakości powietrze, tym tkanina szybciej zmienia kolor na szary, 
a czasami niestety czarny. 
Żarki-Letnisko nie bez powodu znalazły się na liście miejscowości, w których będą stacjonować mobilne płuca. W tym sezonie grzewczym akcja skierowana jest także do miejsc, w których nie ma pomiarów jakości powietrza a mieszkańcy często nie mają świadomości, jak złym powietrzem oddychają.  To właśnie wśród mieszkańców małych miejscowości krąży mit, że na wsi nie ma smogu. Otóż smog na wsiach jest i to często o wiele większy niż w miastach, różnica w dostrzeganiu problemu polega na tym, że na wsiach nie ma stacji pomiarowych, których wyniki są brane przy wszelkiego rodzaju rankingach zanieczyszczenia powietrza. 
Od niedawna na terenie Gminy Poraj są zlokalizowane czujniki jakości powietrza, które obrazują skalę problemu zanieczyszczenia. Już na początku października, czujnik smogu, zlokalizowany na terenie przedszkola w Żarkach-Letniku pokazywał stężenie wartości 117 µg/m3 pyłu PM10. Dobowa norma dla tego pyłu wynosi 50 µg /m3. To dopiero początek sezonu grzewczego oraz pierwszy sezon grzewczy, gdy stan powietrza jest monitorowany za pomocą sensora. W tym miejscu warto wspomnieć to, o czym wiedzą wszyscy mieszkańcy naszej gminy, że Żarki Letnisko słyną ze swojego wyjątkowego mikroklimatu. Zaglądając do Wikipedii, czytamy że miejscowość położona w otoczeniu lasów sosnowych, jest popularnym miejscem wśród turystów, którzy mogą skorzystać z leczniczego działania żywic sosnowych, pomagających w wielu dolegliwościach związanych z chorobami płuc i astmą. Fakty są takie, że w sezonie grzewczym ciężko jest wyjść z domu, w godzinach wieczornych jest to niemożliwe, tak duże jest zanieczyszczenie. 
Kampania „Zobacz czym oddychasz” ma zwrócić uwagę na problem zanieczyszczeń powietrza oraz zachęcić mieszkańców Gminy Poraj  do działania, m.in ubiegania się o dopłaty z ogólnopolskiego programu Czyste Powietrze na wymianę źródeł ciepła i termomodernizację domów. W Urzędzie Gminy Poraj działa punkt konsultacyjny Programu Czyste Powietrze. Właśnie ukazały się najnowsze wyniki rankingu gmin w „Programie Czyste Powietrze”. W III kwartale 2021 roku Gmina Poraj zajęła 119 miejsce z 72 złożonymi wnioskami. Mimo, że jest to spadek z 53 miejsca w I kwartale, jesteśmy optymistami i mamy nadzieje, że mieszkańcy będą sukcesywnie eliminować przestarzałe źródła ciepła.
Na wymianę starych kotłów i pieców jest coraz mniej czasu. Już za 4 tygodnie wchodzi zapis śląskiej uchwały antysmogowej, zgodnie z którym użytkowanie tzw. „kopciuchów”, a więc kotłów i pieców o wysokiej emisji zanieczyszczeń, staje się nielegalne.
I tak od stycznia właściciele „kopciuchów” nie unikną kary, stanowisko samorządowców województwa śląskiego jest spójne i stanowcze. Wpisują się w to zdecydowane działania władz Gminy Poraj, która już od początku października przeprowadza intensywne kontrole palenisk. Są to kontrole w asyście Policji, która w razie potrzeby nakłada mandaty karne np. za spalanie paliw zakazanych w uchwale antysmogowej jak również za spalanie śmieci. Od przyszłego roku mandat do 500 zł. bądź kara grzywny do 5000 zł. będzie grozić za użytkowanie nielegalnego źródła ciepła. 
Niebawem, bo już do połowy 2022 roku wszyscy właściciele nieruchomości są zobowiązani do złożenia deklaracji do Centralnej Ewidencji Emisyjności Budynków. Dzięki deklaracjom, które są obowiązkowe, nasi włodarze będą mieli dokładną bazę danych stosowanych źródeł ogrzewania. Niewątpliwie będzie to ogromne ułatwienie w dotarciu do tych, którzy z jakichkolwiek powodów nie dostosują się do zapisów obowiązującego nas wszystkich prawa.